عامل سختی آب آکواریوم

[عباس ترابیان]

سختي آب : hardness of water

ازمايش سختي كربناته آب Carbonate Hardness Test Kit

سختي آب معرف وجود تركيباتي با پايه مواد تشكيل دهنده اي چون كلسيم calcium (Ca) ، منيزيم magnesium (Mg) در آب است . عمده ترين موادي كه در اين خصوص برايمان آشناست همان نمكها salts هستند موادي نظير كربناتها ، بيكربناتها و سولفاتها .
آبي كه سختي صفر دارد Water with zero hardness يعني هيچ يك از اين نمكها را در خود ندارد و اين آب در واقع آب مقطر distilled water است كه عاري از هر گونه نمك و مواد محلول يا معلق در خود مي باشد .
آبهاي بعضي مناطق از سختي بالايي ميتوانند برخوردار باشند خصوصا در حضور سنگهاي اهكي يا كربنات كلسيم limestone (or calcium carbonate) در محل حضور يا جاري شدن اين آبها .
سختي آب به طور عمده و اساسي ، بستگی به تركيب بافت منطقه اي دارد كه آب از ان عبور ميكند يا در ان ذخيره ميشود .
سنگها و بستري با مقدار زيادي از مواد كلسيمه و منيزيمه calcium and magnesium ميتواند سبب افزايش سختي آب شود .
براي تقريب به ذهن بايد در نظر داشته باشيم كه آبي با سختي بيش از يك حد معين براي مصرف انساني يا مصارف ديگر نامناسب است مثلا براي كاركرد درست در يك ماشين لباسشويي به مقدار بسيار بيشتري از مواد پاك كننده براي انجام درست كار نيازمند است .
آبي كه سختي كمي دارد در واقع مقدار كمتري نمك هاي كلسيم و منيزيم در خود دارد و به آب سبك soft موسوم است .
آبي كه درجه سختي آن بالا است در دسته آب سخت hard طبقه بندي ميشود .

در خصوص اندازه گيري سختي آب ميتوانيم از سختي كل total hardness (TH) استفاده كنيم .

در پرورش و نگهداري ماهيان زينتي ميتوانيم سه طبقه بندي براي آب از نظر سختي آب در نظر بگيريم.

آب سبك soft water ، كه عموما اسيدي بوده و در حدود جي اچ 3 درجه 3°GH يا 50 قسمت در ميليون 50 ppm است .

آب متوسط medium water كه آب معمولي يا كمي قليايي است و تا حد شش درجه جي اچ 6°GH يا 100 قسمت در ميليون 100 ppmاست .

آب سخت hard water كه كاملا قليايي است و تا حدود 12 درجه جي اچ 12°GH يا 200 قسمت در ميليون 200 ppm است .

همانطور كه ميدانيم و به تدريج با خانواده هاي جديدي از ماهيان آشنا ميشويم ، تعدادي از خانواده ها تنها در حدود مشخصي از سختي و انواع معيني از آب يافت شده و با ان سازگار شده اند .

منبع :

The Complete aquarium guide - Matthew Clarke and Ian West



مطلب در بخش گزیده راز بقا

[عباس ترابیان]

معيار بيان سختي آب يا درجه سختي آب (°GH or °DH)

سختي آب hardness of water بر مبناي درجه آلماني German degrees بيان ميشود و با نماي (°GH يا °DH) نشان داده ميشود .
نشان درجه سختي آب را نبايد با نشان درجه حرارت سلسيوس Celsius degrees (°C) اشتباه كرد.
يك درجه جي اچ (°GH يا °DH) معادل 17.9 ميليگرم كلسيم در ليتر mg Ca/liter يا 17.9 قسمت در ميليون (ppm) كلسيم است .
مقياسي كه عموما براي اندازه گيري سختي hardness به كار ميرود به نام سختي كلي يا عمومي general hardness (GH) بيان ميشود .

تست كي اچ و جي اچ General hardness (GH or dGH)

اندازه گيري جي اچ Measuring GH

با كاربرد يك شاخص رنگي colored indicator براي اندازه گيري جي اچ GH ميتوانيم اينطور برداشت كنيم كه تعداد قطره هايي كه براي ايجاد تغيير رنگ لازم است استفاده كنيم معرف مقدار جي اچ يا سختي degree of hardness است .
بايد به اين نكته توجه داشت كه درجه سختي degree of hardness كه در كيتهاي سنجش analysis kits به كار ميرود ممكن است تفاوتهايي با يكديگر داشته باشد كه بسته به كشوري است كه كيت در ان ساخته شده است .در مواردي كه درجه فرانسوي مورد استفاده قرار ميگيرد ميتواند به شكل زير تغيير يابد .

1°Fr=0.56°GH

چطور ميتوان درجه اي كه توسط يك سازنده به كار رفته را شناسايي و ارزيابي كرد ؟

اندازه گيري سختي hardness در گذشته كار مشكلي بود و بر مبناي برآورد توليد كف ناشي از حل صابون بود كه امروزه منسوخ گرديده است .
اگر شما شكي در خصوص واحد سختي به كار رفته در كيت سنجش محصول مورد خريداري تان داريد ميتوانيد به آساني با اندازه گيري سختي يك ماده كه برايتان مشخص است انرا آزمايش كنيد مانند سختي آب بطري .

منبع :

The Complete aquarium guide - Matthew Clarke and Ian West




مطلب در بخش گزیده راز بقا

[rahman1643]

General Hardness (GH)

سختی کلی آب یا همان GH در واقع اشاره به غلظت منیزیوم و یونهای کلسیوم حل شده در آب دارد.وقتی که میگویند فلان ماهی متعلق با آب سبک SOFT و یا سنگین HARD است در واقع به همین GH آب اشاره دارند.شما نباید GH را با KH اشتباه بگیرید.منظور از KH سختی کربن و منظور از GH سختی کلی آب است که در بالا اشاره شد.


نکته: GH , KH , PH برگرفته از مثلث برمودا علم شیمی آبی هستند ، هرچند هر 3 خواص مجزایی دارند ولی به طرق مختلف بر روی همدیگر تاثیر میگذارند و این موضوع کار را برای تغییر یکی از آنها بدون تاثیر گذاشتن روی دیگری سخت میکند.این یکی از دلایلی است که به افراد مبتدی توصیه میشود که در این پارامتر ها مداخله نکند تا هنگامی که واقعا نیاز به تغییر باشد.برای مثال آب سخت از آب های زیرزمینی دارای بستر سنگ آهک تولید میشود ، سنگ آهک محتوی کلسیوم کربنات است که وقتی در آب حل میشوند میزان هر دو پارامتر GH (به خاطر کلسیوم) و KH ( به خاطر کربنات) را افزایش میدهد.بالا رفتن میزان KH معمولا به راحتی میزان PH آب را نیز افزایش میدهد.برای درک بهتر KH مانند اسفنجی عمل میکند که اسید موجود در آب را جذب کرده و PH آب را بالا میبرد.


.سختی آب از جدول زیر پیروی میکند.واحد d.h یعنی "درجه سختی" (degree hardness ) در حالی که ppm یعنی قسمتی از ملیون (parts per million) که این


هم به طور کلی معمولا مساوی میشود با میلی گرم در لیترآب (mg\L) .


یک واحد d.h برابر است با 17.8ppm CaCO3


بیشتر کیت های تست موجود در بازار سختی را با واحد CoCO3 نشان میدهند.این بدان معنی است که سختی آب برابر است با آن اندازه از CoCO3 در آب ولی بدان معنی نیست که سختی از CoCO3 می آید .منظور فقط مقدار است.

General Hardness
0 - 4 dH, 0 - 70 ppm : very soft
4 - 8 dH, 70 - 140 ppm : soft
8 - 12 dH, 140 - 210 ppm : medium hard
12 - 18 dH, 210 - 320 ppm : fairly hard
18 - 30 dH, 320 - 530 ppm : hardhigher : liquid rock (Lake Malawi and Los Angeles, CA)

---

Hardening Your Water Raising GH and/or KH

سخت تر کردن آب شما (بالا بردن میزان سختی کلی و سختی کربن)

اندازه های مواد نام برده شده تقریبی هستند پس از کیت های تست برای رسیدن به میزان مورد نیاز استفاده کنید.این نکته را بیاد داشته باشید که اگر آب منطقه شما خیلی سبک است (1 درجه KH و یا کمتر)شما ممکنه شاهد یک تغییر PH بسیار شدید باشید درست مثل اینکه به آب بافر اضافه کرده اید.برای بالا بردن GH و KH در یک زمان و باهم ، به آب به ازای هر 100 لیتر یک قاشق چایخوری کلسیم کربنات (CaCO3) اضافه کنید.با این کار هردوی GH و KH به میزان 1 تا 2 درجه d.h افزایش پیدا میکنند.چاره دیگر متناوبا این است که مقداری از پوست صدف دریایی ، مرجان ، سنگ آهک و سنگ مرمر ریز شده به فیلتر خود اضافه کنید.برای بالا بردن KH بدون بالا بردن میزان GH ، به آب به ازای هر 100 لیتر یک و نیم قاشق چایخوری سودیوم بیکربنات (NaHCO3)که معمولا با نام جوش شیرین شناخته میشود اضافه کنید.این کار KH را بدون دستکاری میزان GH به مقدار یکdh افزایش میدهد.جوش شیرین میزان PH آب را به وضع ثابت و پایدار 8.2 میرساند.

Softening your water -Loweing GH

سبک کردن آب یا پایین آوردن میزان
GH

بعضی ماهی ها مانند دیسکس و تترا کاردینال نیاز به آب سبک دارند اما در آب سخت هم میتوانند زندگی کنند ولی سختی آب مانع تنفس آنها میشود و ماهی ها خیلی زود با کوچکترین بیماری از بین خواهند رفت.بنابراین ممکن است شما به فکر سبک کردن آب خود بیافتید.بسیاری از دستگاه های آب سبک کن خانگی با استفاده از تکنولوژی تبادل یون کار میکنند.یعنی آنها یون کلسیوم و منیزیوم را حذف کرده و یون سدیوم را جایگزین میکنند.به طور تکنیکی آب سبکتر شده است، ولی ماهی ماهی هایی که آب سبک را دوست دارند همچنین از سدیم متنفرند و برای آنها این آب سبک هیچ کمکی نمیشود بنابراین دستگاه های آب سبک کن خانگی برای آکواریوم غیر قابل استفاده هستند.ذغال سنگ نارس با خزه پوشیده شده یا گود گیاهی با خزه پوشیده شده هم آب را سبک میکند و هم GH را پایین می آورد.بهترین راه برای سبک کردن آب ، هوادهی و اسپری کردن آب برای یک یا 2 هفته در سطلی حاوی ذغالسنگ نارس است.برای مثال یک سطل بزرگ پلاستیکی تهیه کنید.مقدار زیادی ذغال سنگ درجه 1 جمع آوری کنید.سپس ذغال سنگ ها را بجوشانید.سپس ذغال را داخل یک متکای نازک (پارچه) بریزید و سپس آن را داخل سطل آب بگذارید.یک سنگ هوا برای اکسیژن دهی قرار دهید .بعد از 1 یا 2 هفته از این آب کهنه که سبک و اسیدی شده است برای هر دوره تعویض مقطعی مقداری از آب آکواریوم استفاده کنید.

مقاله ای از rahman1643
کپی فقط با ذکر منبع




مطلب در بخش گزیده راز بقا

[Amir hossein62]

نوشته اصلی توسط rahman1643

general hardness (gh)

سختی کلی آب یا همان gh در واقع اشاره به غلظت منیزیوم و یونهای کلسیوم حل شده در آب دارد.وقتی که میگویند فلان ماهی متعلق با آب سبک soft و یا سنگین hard است در واقع به همین gh آب اشاره دارند.شما نباید gh را با kh اشتباه بگیرید.منظور از kh سختی کربن و منظور از gh سختی کلی آب است که در بالا اشاره شد.

نکته: gh , kh , ph برگرفته از مثلث برمودا علم شیمی آبی هستند ، هرچند هر 3 خواص مجزایی دارند ولی به طرق مختلف بر روی همدیگر تاثیر میگذارند و این موضوع کار را برای تغییر یکی از آنها بدون تاثیر گذاشتن روی دیگری سخت میکند.این یکی از دلایلی است که به افراد مبتدی توصیه میشود که در این پارامتر ها مداخله نکند تا هنگامی که واقعا نیاز به تغییر باشد.برای مثال آب سخت از آب های زیرزمینی دارای بستر سنگ آهک تولید میشود ، سنگ آهک محتوی کلسیوم کربنات است که وقتی در آب حل میشوند میزان هر دو پارامتر gh (به خاطر کلسیوم) و kh ( به خاطر کربنات) را افزایش میدهد.بالا رفتن میزان kh معمولا به راحتی میزان ph آب را نیز افزایش میدهد.برای درک بهتر kh مانند اسفنجی عمل میکند که اسید موجود در آب را جذب کرده و ph آب را بالا میبرد.

.سختی آب از جدول زیر پیروی میکند.واحد d.h یعنی "درجه سختی" (degree hardness ) در حالی که ppm یعنی قسمتی از ملیون (parts per million) که این

هم به طور کلی معمولا مساوی میشود با میلی گرم در لیترآب (mg\l) .

یک واحد d.h برابر است با 17.8ppm caco3

بیشتر کیت های تست موجود در بازار سختی را با واحد coco3 نشان میدهند.این بدان معنی است که سختی آب برابر است با آن اندازه از coco3 در آب ولی بدان معنی نیست که سختی از coco3 می آید .منظور فقط مقدار است.

general hardness
0 - 4 dh, 0 - 70 ppm : Very soft
4 - 8 dh, 70 - 140 ppm : Soft
8 - 12 dh, 140 - 210 ppm : Medium hard
12 - 18 dh, 210 - 320 ppm : Fairly hard
18 - 30 dh, 320 - 530 ppm : Hardhigher : Liquid rock (lake malawi and los angeles, ca)

---

hardening your water raising gh and/or kh

سخت تر کردن آب شما (بالا بردن میزان سختی کلی و سختی کربن)

اندازه های مواد نام برده شده تقریبی هستند پس از کیت های تست برای رسیدن به میزان مورد نیاز استفاده کنید.این نکته را بیاد داشته باشید که اگر آب منطقه شما خیلی سبک است (1 درجه kh و یا کمتر)شما ممکنه شاهد یک تغییر ph بسیار شدید باشید درست مثل اینکه به آب بافر اضافه کرده اید.برای بالا بردن gh و kh در یک زمان و باهم ، به آب به ازای هر 100 لیتر یک قاشق چایخوری کلسیم کربنات (caco3) اضافه کنید.با این کار هردوی gh و kh به میزان 1 تا 2 درجه d.h افزایش پیدا میکنند.چاره دیگر متناوبا این است که مقداری از پوست صدف دریایی ، مرجان ، سنگ آهک و سنگ مرمر ریز شده به فیلتر خود اضافه کنید.برای بالا بردن kh بدون بالا بردن میزان gh ، به آب به ازای هر 100 لیتر یک و نیم قاشق چایخوری سودیوم بیکربنات (nahco3)که معمولا با نام جوش شیرین شناخته میشود اضافه کنید.این کار kh را بدون دستکاری میزان gh به مقدار یکdh افزایش میدهد.جوش شیرین میزان ph آب را به وضع ثابت و پایدار 8.2 میرساند.

softening your water -loweing gh

سبک کردن آب یا پایین آوردن میزان
gh

بعضی ماهی ها مانند دیسکس و تترا کاردینال نیاز به آب سبک دارند اما در آب سخت هم میتوانند زندگی کنند ولی سختی آب مانع تنفس آنها میشود و ماهی ها خیلی زود با کوچکترین بیماری از بین خواهند رفت.بنابراین ممکن است شما به فکر سبک کردن آب خود بیافتید.بسیاری از دستگاه های آب سبک کن خانگی با استفاده از تکنولوژی تبادل یون کار میکنند.یعنی آنها یون کلسیوم و منیزیوم را حذف کرده و یون سدیوم را جایگزین میکنند.به طور تکنیکی آب سبکتر شده است، ولی ماهی ماهی هایی که آب سبک را دوست دارند همچنین از سدیم متنفرند و برای آنها این آب سبک هیچ کمکی نمیشود بنابراین دستگاه های آب سبک کن خانگی برای آکواریوم غیر قابل استفاده هستند.ذغال سنگ نارس با خزه پوشیده شده یا گود گیاهی با خزه پوشیده شده هم آب را سبک میکند و هم gh را پایین می آورد.بهترین راه برای سبک کردن آب ، هوادهی و اسپری کردن آب برای یک یا 2 هفته در سطلی حاوی ذغالسنگ نارس است.برای مثال یک سطل بزرگ پلاستیکی تهیه کنید.مقدار زیادی ذغال سنگ درجه 1 جمع آوری کنید.سپس ذغال سنگ ها را بجوشانید.سپس ذغال را داخل یک متکای نازک (پارچه) بریزید و سپس آن را داخل سطل آب بگذارید.یک سنگ هوا برای اکسیژن دهی قرار دهید .بعد از 1 یا 2 هفته از این آب کهنه که سبک و اسیدی شده است برای هر دوره تعویض مقطعی مقداری از آب آکواریوم استفاده کنید.

مقاله ای از rahman1643

کپی فقط با ذکر منبع

سلام با توجه به گفته شما رزین که آکواریومیستها استفاده میکنند بی فایده است.و رزین نمکهای سدیم را از بین نمیبرد.

[Amir hossein62]

پس دوستان کسی ابهام ما را بر طرف نمیکنه؟

[عباس ترابیان]

نوشته اصلی توسط amir hossein62

سلام با توجه به گفته شما رزین که آکواریومیستها استفاده میکنند بی فایده است.و رزین نمکهای سدیم را از بین نمیبرد.

نوشته اصلی توسط amir hossein62

پس دوستان کسی ابهام ما را بر طرف نمیکنه:vishenka_09:؟

سلام
زئولیتها یا رزینهای معدنی که برای تصفیه اب استفاده میشوند انواع مختلفی دارند و انچه در این تاپیک از ان یاد شده رزین کاتیونی سدیمی بود که یونهایی مسبب سختی آب یعنی یونهای کلسیم و منیزیم را از آب حذف و به جایشان یون سدیم در آب جایگزین میکردند .
رزینهای دیگری نیز با نام رزینهای کاتیونی هیدروژنی وجود دارد که به جای یون سدیم فعال از یون هیدروژن فعال استفاده میکند. طبعا کاربرد این رزین ها به افزایش یون سدیم در آب منجر نمیشود .


با احترام




مطلب در بخش گزیده راز بقا

[mkd]

با سلام
با توجه به توضیحات دوستان من سوالاتی برایم پیش آمده اول اینکه ذغال سنگ از کجا تهیه کنیم دوم اینکه زئولیت نمیتونه با قرار گرفتن در تاپ فیلتر به کاهش آمونیاک منجر بشه سوم اینکه رزین و زئولیت چه تاثیری در میزان آمونیاک داره ؟

[عباس ترابیان]

سلام
نیازی به پیدا کردن ذغال سنگ نیست.
گزینه های مناسب تر و راحت تری برای جایگزینی ذغال سنگ وجود داره .
راجع به زئولیت و آمونیاک هم در تاپیکهای مربوطه مطالب خوبی توسط دوستان ارائه شده .

آمونیاک ، نیتریت و نیترات در آب آکواریوم
سرامیک ، بیوبال و موادی که برای کلنی های باکتریایی فیلتر بیولوژیکی به کار میروند
كاربرد زئوليت ( آنزيميت ) براي كنترل آمونياك در آكواريوم ماهي هاي زينتي اب شيرين و شور
ذغال اكتيو يا كربن فعال شده activated carbon

از رزین برای کاهش آمونیاک استفاده نمیکنن.
زئولیت میتونه در شرایطی که به درستی استفاده بشه بر سطح آمونیاک آب تاثیر بذاره .

[mkd]

با سلام خدمت همه دوستان و اساتید محترم
من دیروز میخواستم یه دستگاه ro بخرم که هم برای استفاده خانه باشه و هم برای آب تانکها همون جا مغازه دار یه تستر الکترونیکی بهم نشون داد برای تست سختی آب ولی درجش سه رقمی بود یعنی اول که توی آب لوله کشی شهر امتحان کرد درجه 155 را نشون میداد و بعد از تصفیه درجه 0 این یعنی چی ؟ مگه درجه سختی حداکثر 2 رقمی نیست ؟ مثل 15 یا 20؟
درضمن آبی که از این فیلترها بیرون میاد به تنهایی برای ماهیهای سیکلید آمریکای جنوبی کافیه یا باید با یه مقدار آب لوله کشی تصفیه نشده هم قاطی بشه ؟
نمیشه همین آب را استفاده کرد و از فیلتر آب قبلی که شسته نشده استفاده کرد ؟
وسوال آخر اینکه فروشنده میگفت کلر آب را هم به طور کامل میگیره آیا این موضوع صحت داره یا تبلیغاتی بوده ؟
ممنون

[عباس ترابیان]

سلام

سختی آب متناسب با سیستم تصفیه و کاهش سختی میتونه تغییر بکنه و به طور نظری میتونه به صفر برسه ولی به نظر میرسه در عمل چنین سختی مورد نیاز و مطلوب برای ماهی های آکورایومی نیست چون در طبیعت هم به این شکل از آب برخورد نمیکنیم .

سیکلیدهای امریکای جنوبی هم چند سال پیش که تب استفاده از دستگاه های ro داغ نشده بود یا اصلا وجود نداشت به خوبی توی خونه های مردم نگهداری میشدن و اعتراضی هم نداشتن.

اما حقیقت اینه که اگر بتونیم شرایط بهتری را برای ماهی تامین کنیم هم ما از سلامت ماهی لذت میبریم و هم ماهی از زندگیش بهره بیشتری میبره .
اگر قراره که از اب تصفیه شده استفاده کنیم باید یا جوری دستگاه را تنظیم کنید که به سختی مورد نظر برسید یا با مقدار مشخصی آب معمولی مقدار سختی آب تصفیه شده را به حد مطلوب برای ماهی برسونیم .